Telangana: బాల్య వివాహాల సంఖ్య తగ్గుతున్నా ఇంకా ఆందోళన ఎందుకంటే?

తెలంగాణ రాష్ట్ర మహిళా అభివృద్ధి మరియు శిశు సంక్షేమ శాఖ 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా సుమారు 1,245 బాల్య వివాహాలను విజయవంతంగా అడ్డుకున్నట్లు అధికారిక గణాంకాలు వెల్లడించాయి. ప్రస్తుత 2026-27 సంవత్సరంలో కేవలం ఏప్రిల్ నుండి ఆగస్టు నెలల మధ్య కాలంలోనే మరో 825 వివాహాలను అధికారులు నిలిపివేయడం గమనార్హం. గత కొన్నేళ్లుగా ప్రభుత్వం మరియు స్వచ్ఛంద సంస్థలు సాగిస్తున్న పోరాటం వల్ల క్షేత్రస్థాయిలో మార్పు కనిపిస్తున్నప్పటికీ, పేదరికం మరియు సామాజిక పరిస్థితుల వల్ల బాలికలు ఇంకా ప్రమాదంలోనే ఉన్నారని ఈ గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా నిజామాబాద్ వంటి జిల్లాల్లో గిరిజన తండాల్లోని బాలికలు చదువుకు దూరమై పెళ్లి పీటల వైపు నెట్టబడుతున్న తీరు తెలంగాణ మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ సమాజంలో తీవ్ర చర్చకు దారితీస్తోంది. ఇది కేవలం గణాంకాలకే పరిమితం కాకుండా సామాజిక మార్పుకు నాంది పలకాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తు చేస్తోంది.

Telangana child marriage prevention efforts

గతంలో జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే (NFHS-5) నివేదిక ప్రకారం 2019-21 మధ్య కాలంలో తెలంగాణలో 20-24 ఏళ్ల మధ్య ఉన్న మహిళల్లో 23.5 శాతం మందికి 18 ఏళ్లు నిండకముందే వివాహాలు జరిగినట్లు తేలింది. ఇది దక్షిణ భారతదేశంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ తర్వాత రెండో అత్యధిక శాతంగా నమోదైంది. అయితే, తాజాగా వెలువడిన NFHS-6 (2023-24) గణాంకాల ప్రకారం ఈ శాతం 17.9కి తగ్గడం ఒక సానుకూల పరిణామంగా చెప్పవచ్చు. అంటే దాదాపు 5.6 శాతం తగ్గుదల నమోదైంది, ఇది జాతీయ సగటు కంటే మెరుగైన ఫలితం. నిజామాబాద్ జిల్లాకు చెందిన 15 ఏళ్ల తాన్యా ఉదాహరణ తీసుకుంటే, ఆరో తరగతిలోనే చదువు మానేసి వ్యవసాయ కూలీగా మారుతున్న బాలికల దీనస్థితి కనిపిస్తుంది. ఆమెకు తల్లి అనారోగ్యం, తండ్రి దూరమవ్వడం వంటి కారణాలతో చిన్న వయసులోనే ఇంటి బాధ్యతలు మీద పడ్డాయి. ఇలాంటి పరిస్థితులే బాల్య వివాహాలకు ప్రధాన కారణమవుతున్నాయి.

తాన్యా వంటి ఎందరో బాలికలు గుడికి వెళ్దామని నమ్మించి పెళ్లి పీటల వరకు తీసుకువెళ్లే పరిస్థితులను ఎదుర్కొంటున్నారు. నిజామాబాద్‌లోని ఒక గిరిజన తండాలో 15 ఏళ్ల బాలికకు తన వయసు కంటే రెట్టింపు ఉన్న బ్యాంకు ఉద్యోగితో వివాహం నిశ్చయించగా, ఆమె బాబాయ్ పోలీసులకు సమాచారం ఇవ్వడంతో ఆ పెళ్లి ఆగింది. ఇలాంటి సందర్భాల్లో సఖీ కేంద్రాలు మరియు పోలీసుల జోక్యం వల్ల బాలికలకు తాత్కాలికంగా విముక్తి లభిస్తున్నా, వారి సామాజిక ఆర్థిక పరిస్థితుల్లో మార్పు రావడం లేదు. 2025-26లో 1,245 వివాహాలను అడ్డుకున్న అధికారులు, ఈ ఏడాది కేవలం ఐదు నెలల్లోనే 825 కేసులను గుర్తించడం అంటే క్షేత్రస్థాయిలో సమస్య తీవ్రత ఇంకా తగ్గలేదని అర్థమవుతోంది. బాల్య వివాహాల వల్ల బాలికలు చదువుకు దూరమవ్వడమే కాకుండా, చిన్న వయసులోనే తల్లులుగా మారి ఆరోగ్య సమస్యల బారిన పడుతున్నారు. ఇది వారి భవిష్యత్తును అంధకారంలోకి నెట్టేస్తోంది.

ఇవి కూడా చదవండి:

• BRS RTC: ఆర్టీసీ ఎన్నికలకు BRS పార్టీ దూరంగా ఉండటానికి అసలు కారణాలు ఏమిటి?
• Nara Lokesh: దేవీ నవరాత్రులకు ఏపీ భక్తులకు ఉచిత విద్యుత్! మంత్రి కీలక ప్రకటన
• Congress protests: కర్ణాటకలో కాంగ్రెస్ నిరసనలు ఉధృతం

బాల్య వివాహాల నియంత్రణ కేవలం చట్టాలు, హెల్ప్‌లైన్ నంబర్లతోనే సాధ్యం కాదని జస్ట్ రైట్స్ ఫర్ చిల్డ్రన్ జాతీయ కన్వీనర్ రవికాంత్ అభిప్రాయపడ్డారు. వివాహాలను అడ్డుకోవడంతో పాటు నిబంధనలు ఉల్లంఘించిన వారిపై కఠినమైన చట్టపరమైన చర్యలు తీసుకున్నప్పుడే భయం పెరుగుతుందని ఆయన స్పష్టం చేశారు. కేవలం కౌన్సెలింగ్ ఇచ్చి వదిలేయడం వల్ల పరిస్థితులు మారవని, బాలికలను తిరిగి పాఠశాలల్లో చేర్పించడం మరియు వారికి ఉపాధి మార్గాలు చూపడం వంటి చర్యలు చేపట్టాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. తెలంగాణ ప్రభుత్వం మున్ముందు ఈ దిశగా మరిన్ని కఠినమైన నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సి ఉంది. సమాజంలో చైతన్యం పెరగడం, ఉధ్యాయులు మరియు పొరుగువారు అప్రమత్తంగా ఉండటం వల్ల మాత్రమే బాల్య వివాహ రహిత తెలంగాణను చూడటం సాధ్యమవుతుంది. చదువుకోవాల్సిన వయసులో పిల్లలకు బాధ్యతలు అప్పగించకుండా వారికి మంచి భవిష్యత్తు అందించడం సమాజం యొక్క కనీస బాధ్యత.

మరిన్ని వార్తల కోసం..